Υπέρταση, Εγκεφαλικά και ανταγωνιστές της αγγειοτενσίνης ΙΙ PDF Print E-mail

Κων/νος Βέμμος, Παθολόγος, Διευθυντής ΕΣΥ
Υπεύθυνος Μονάδας Οξέων Αγγειακών Εγκεφαλικών Επεισοδίων,
Θεραπευτική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών,
Νοσοκομείο “Αλεξάνδρα”


Είναι γνωστό ότι η αρτηριακή υπέρταση αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου εμφάνισης αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου (ΑΕΕ). Ο σχετικός κίνδυνος εξαρτάται από την ηλικία και κυμαίνεται από 1.0 % για πάνω από 90 ετών έως 4% για ηλικίες λιγότερο των 50 ετών. Επίσης ο πληθυσμός που υπόκεινται σε μεγαλύτερο κίνδυνο είναι μεσήλικες και νεότεροι ασθενείς καθώς και αυτοί με ΑΠ μικρότερη των160mmHg. Η χορήγηση ανθυπερτασικής αγωγής μειώνει την εμφάνιση ΑΕΕ περισσότερο του 40% σε σχέση με ασθενείς χωρίς φαρμακευτική αγωγή. Το όφελος αυτό ήταν εμφανές ήδη από τις πρώτες μελέτες των διουρητικών και β-αναστολέων. Τα νεότερα ανθυπερτασικά φάρμακα συνεπώς έπρεπε να συγκριθούν με τα αποτελεσματικά παλαιότερα

Για πρώτη φορά η εισαγωγή των ανταγωνιστών της αγγειοτενσίνης ΙΙ σε κλινικές μελέτες έγινε με τη χρήση της λοσαρτάνης στη μελέτη LIFE (2002). Η μελέτη έδειξε ότι η λοσαρτάνη σε σχέση με την ατενολόλη μειώνει σημαντικά τα ΑΕΕ κατά 25% παρά το ίδιο ποσοστό μείωσης της ΑΠ μετά από περίοδο σύγκρισης 5 ετών σε ασθενείς με υπερτροφία αριστεράς κοιλίας. Η μείωση των στεφανιαίων συμβαμάτων ήταν μη στατιστικώς σημαντική (13%). Στη μελέτη SCOPE η χορήγηση καντεσαρτάνης μείωσε σημαντικά (24%) μόνο τα μη θανατηφόρα ΑΕΕ σε ηλικιωμένους υπερτασικούς ασθενείς. Σε ασθενείς με ΑΕΕ (δευτερογενής πρόληψη) δοκιμάσθηκε επροσαρτάνη έναντι νιτρεδιπίνης με πρωταρχικό στόχο τη μείωση των καρδιαγγειακών συμβαμάτων (μελέτη MOSES). Παρά τη ισότιμη μείωση της ΑΠ και στις δύο ομάδες η επροσαρτάνη υπερείχε στη μείωση των ΑΕΕ κατά 25%. Σε μελέτη με Ιάπωνες υψηλού κινδύνου υπερτασικούς ασθενείς η προσθήκη βαλσαρτάνης μείωσε σημαντικά τα ΑΕΕ κατά 40%. Στη VALUE μελέτη η χορήγηση βαλσαρτάνης δεν υπερείχε της αμιλοδιπίνης στη μείωση συνολικά των καρδιαγγειακών συμβαμάτων, ενώ υπήρξε μια μη σημαντική τάση μείωσης των ΑΕΕ. Στη πρόσφατη μελέτη ONTARGET σε ασθενείς υπερτασικούς υψηλού κινδύνου η χορήγηση τελμισαρτάνης δεν υπερέχει από τη θεραπεία με ραμιπρίλη όσον αφορά τη συνολική ή κατά ομάδες μείωση των καρδιαγγειακών συμβαμάτων. Η μελέτη επίσης κατέδειξε για πρώτη φορά ότι η συγχορήγηση ARBs και ACE αναστολέων δεν υπερέχει της μονήρους χορήγησης των δύο φαρμάκων. Επιπλέον δε η συγχορήγηση προκαλεί περισσότερα υποτασικά επεισόδια, συγκοπτικά επεισόδια και νεφρική επιβάρυνση.

Συμπερασματικά από τις υπάρχουσες μελέτης σε σχέση με τη κλινική πρακτική οι ARBs υπερέχουν στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης ΑΕΕ σε ορισμένες ομάδες υπερτασικών ασθενών υψηλού κινδύνου. Δεν φαίνεται όμως να υπερέχουν της συγγενούς προς αυτά ACE κατηγορίας φαρμάκων.